Polska. Biznes. Ceny energii
Analiza styczniowych cen energii elektrycznej w Polsce pokazuje, iż kraj znalazł się w czołówce państw UE z najwyższymi rachunkami za prąd. To istotny czynnik wpływający na funkcjonowanie przemysłu, zwłaszcza sektorów o dużym zużyciu energii, takich jak stal, cement czy szkło.
Ceny energii w Polsce w porównaniu z Europą
Według analiz styczniowa cena energii elektrycznej w Polsce wyniosła 143 euro/MWh. Dla porównania, w Niemczech kosztował ok. 110 euro/MWh, a w Hiszpanii ok. 72 euro/MWh. Różnice wynikają m.in. ze struktury wytwarzania energii – udział odnawialnych źródeł w Polsce wyniósł około 21%, podczas gdy w Niemczech 51%, a w Hiszpanii 57%.
Na wysokość rachunków wpływają również obciążenia fiskalne. W Polsce stawka VAT na energię elektryczną dla przedsiębiorstw wynosi 23%, co jest najwyższą wartością w UE.
Przedsiębiorstwa energochłonne – największe obciążenia
Przedsiębiorstwa zużywające duże ilości energii płacą również za tzw. opłatę jakościową, która pokrywa koszty utrzymania standardów jakości dostaw i stabilności sieci. Pomimo stabilnego poboru energii, przedsiębiorstwa te obciążone są najwyższymi kosztami w Europie, co wpływa na konkurencyjność na rynkach międzynarodowych.
Eksperci wskazują, iż polskie regulacje krajowe mają najważniejsze znaczenie dla obniżenia rachunków dla tego segmentu, m.in. poprzez optymalizację podatków i systemów wsparcia.
Projekt ustawy „Tani prąd -33%” – propozycja obniżki rachunków
Przygotowany projekt ustawy ma na celu trwałą reformę systemu opłat za energię elektryczną. Zakłada m.in.:
-
Obniżenie nadmiarowych zysków spółek dystrybucyjnych, które w Polsce sięgają 13% zwrotu zainwestowanego kapitału, podczas gdy średnia unijna wynosi 4–5%.
-
Przeniesienie opłat nieenergetycznych, w tym systemów wsparcia, na budżet państwa, finansowanych przychodami z ETS.
-
Wygaszenie starych systemów wsparcia, w tym zielonych certyfikatów, które generują dodatkowe koszty dla odbiorców energii (ok. 400 mln zł rocznie).
-
Obniżenie podatku VAT na energię elektryczną dla gospodarstw domowych i przedsiębiorstw.
Efekty proponowanej reformy
Według wyliczeń projekt mógłby obniżyć przeciętny roczny rachunek gospodarstwa domowego przy zużyciu 2 MWh o około 800 zł. Reforma ma także znaczenie dla firm, w tym przedsiębiorstw energochłonnych, które w tej chwili płacą najwyższe rachunki w UE.
Znaczenie krajowych regulacji dla rynku energii
Analizy wskazują, iż zmiany w ustawodawstwie krajowym mogą przynieść wymierne korzyści zarówno dla firm, jak i odbiorców indywidualnych, bez konieczności dodatkowych decyzji ze strony Komisji Europejskiej. Stabilizacja cen energii i obniżka obciążeń fiskalnych są najważniejsze dla dalszego rozwoju przemysłu i konkurencyjności polskiej gospodarki w Europie.
