Po długich latach zapowiedzi i przymiarek plany związane z budową zbiornika wchodzą w fazę projektowania. Inwestycja ma zwiększyć bezpieczeństwo przeciwpowodziowe mieszkańców – wskazują Wody Polskie.

Historia planowanego zbiornika na Skorze sięga znacznie dalej. Pierwsze koncepcje jego budowy powstawały już w latach 20. XX wieku, a przez kolejne dziesięciolecia przedsięwzięcie powracało przy okazji rozmów o ochronie przeciwpowodziowej i gospodarowaniu wodą.

Powódź z 1997 roku nadała tym planom nowy wymiar. Zbiornik został wówczas uwzględniony w Programie dla Odry – 2006, a później także w jego aktualizacji. Przez następne lata inwestycja pojawiała się w kolejnych dokumentach dotyczących bezpieczeństwa wodnego, ale sama budowa pozostawała odległą perspektywą.

Kolejny impuls przyniosły wydarzenia z 2024 roku. Po powodzi opracowano Program redukcji ryzyka powodziowego w zlewni Kaczawy, w którym również znalazło się przedsięwzięcie dotyczące Pielgrzymki. Inwestycja została ponadto wpisana do Programu Planowanych Inwestycji, Programu Planowanych Inwestycji Wodnych oraz ustawy o rewitalizacji rzeki Odry.

„Planowany zbiornik zlokalizowany będzie w miejscowości Jastrzębnik, w gminie Pielgrzymka, na rzece Skorze oraz Czermnicy – prawostronnym dopływie rzeki Czarna Woda. Podstawowym celem inwestycji jest ograniczenie ryzyka powodziowego w dolinie Skory. Zbiornik ma umożliwiać bezpieczniejsze przeprowadzenie wód wezbraniowych i łagodzenie skutków powodzi na terenach położonych poniżej planowanego obiektu.

Drugim istotnym elementem jest zwiększenie retencji. Gromadzona w zbiorniku woda mogłaby być wykorzystywana w okresach suszy m.in. do nawodnień obszarów rolniczych, zasilania stawów rybnych oraz wyrównywania przepływów w rzece poniżej zbiornika. Tym samym inwestycja ma łączyć funkcję ochrony przeciwpowodziowej z działaniami związanymi z gospodarowaniem zasobami wodnymi.” – informują Wody Polskie.

Zanim jednak zostanie przesądzone, jaki zbiornik miałby tam powstać, projektanci mają przeanalizować kilka odmiennych rozwiązań. Pod uwagę zostanie wzięty wariant bez inwestycji, zbiornik wielofunkcyjny, zbiornik retencyjny oraz suchy zbiornik przeciwpowodziowy. Każda z tych możliwości zostanie poddana analizie technicznej i hydraulicznej.

Sprawdzone ma zostać również oddziaływanie poszczególnych rozwiązań na tereny znajdujące się poniżej przyszłego obiektu. Projektanci określą między innymi, jak poszczególne warianty wpływałyby na falę wezbraniową i zasięg potencjalnych zalewów.

Do analiz zostaną wykorzystane przepływy o prawdopodobieństwie przewyższenia 1 proc., 0,2 proc. oraz 10 proc., a także przepływy miarodajne i kontrolne.

Jednym z podstawowych elementów przygotowania inwestycji będzie stworzenie dwuwymiarowych modeli hydraulicznych Skory wraz z jej dopływami. Projektanci wykorzystają dane geodezyjne, hydrologiczne oraz przestrzenne, a następnie skonfrontują wyniki z historycznymi danymi wodowskazowymi.

Zakres prac obejmie także badania geotechniczne, geologiczno-inżynierskie i hydrogeologiczne. Pozwolą one rozpoznać warunki, w których miałaby powstać przyszła infrastruktura.

Sprawdzona zostanie również kwestia jakości wody. Analizy mają objąć między innymi źródła azotu i fosforu oraz możliwość dopływu biogenów do zbiornika. Projektanci ocenią ryzyko zakwitów glonów, w tym sinic, a także możliwość zamulania i zarastania akwenu. To właśnie na tym etapie wieloletni pomysł przechodzi do kolejnej fazy. Rozpoczynają się prace nad dokumentacją projektową planowanego zbiornika.

Wykonawca otrzymał 36 miesięcy na wykonanie całego zakresu zamówienia. Nie chodzi przy tym wyłącznie o przygotowanie samego projektu.

„Realizacja zamówienia została podzielona na cztery główne etapy. Pierwszy, obejmujący m.in. opracowanie koncepcji, modelowanie hydrauliczne i analizę wariantową, ma zostać wykonany w ciągu 6 miesięcy. Etap drugi potrwa do 12 miesięcy, trzeci do 20 miesięcy, natomiast całość prac – do 36 miesięcy od podpisania umowy. Po zakończeniu prac projektowych i uzyskaniu wymaganych decyzji możliwe będzie przejście do kolejnych etapów procesu inwestycyjnego.” – wyjaśniają Wody Polskie.

W powiecie lwóweckim natomiast przez cały czas się mówi – o potrzebie retencji, zabezpieczeniu mieszkańców i inwestycjach, które miałyby ograniczać skutki kolejnych powodzi.