Tego dokumentu może zażądać kontroler. Właściciele domów często przypominają sobie o nim dopiero podczas kontroli

Właściciel domu z instalacją gazową, piecem, kotłem albo kominkiem ma obowiązki, o których łatwo zapomnieć. Prawo wymaga regularnego sprawdzania instalacji gazowej oraz przewodów kominowych. Po kontroli powstaje protokół, a w przypadku przeglądu kominiarskiego obowiązuje szczególna forma elektroniczna. Jesień to dobry moment, żeby sprawdzić, czy dokumentacja budynku jest aktualna.

Inspektor stoi przy drzwiach lokalu wyznaczonego do kontroli | Fot. Shutterstock / Warszawa w Pigułce

Nie chodzi wyłącznie o dobrą praktykę przed rozpoczęciem sezonu grzewczego. Obowiązek przeprowadzania okresowych kontroli wynika bezpośrednio z Prawa budowlanego.

Zgodnie z art. 62 ustawy właściciel lub zarządca powinien zapewnić co najmniej raz w roku kontrolę stanu technicznego instalacji gazowej oraz przewodów kominowych – dymowych, spalinowych i wentylacyjnych.

Nie trzeba liczyć dokładnie 365 dni

To jeden z częściej źle rozumianych przepisów.

Główny Urząd Nadzoru Budowlanego wyjaśnia, iż kontrolę należy przeprowadzić raz w każdym roku kalendarzowym. Nie oznacza to, iż pomiędzy kolejnymi przeglądami musi minąć dokładnie 365 dni.

GUNB podaje choćby przykład: o ile kontrola odbyła się w lipcu 2025 roku, kolejna może zostać przeprowadzona w grudniu 2026 roku.

Najważniejsze jest więc dopilnowanie obowiązkowej kontroli w danym roku.

Pierwsza pozycja na liście: instalacja gazowa

Jeżeli budynek posiada instalację gazową, jej stan techniczny powinien być sprawdzany co najmniej raz w roku.

Nie należy mylić tego obowiązku z pięcioletnim przeglądem instalacji elektrycznej. Prawo budowlane rozdziela te kontrole. Instalacje gazowe znalazły się w grupie wymagającej kontroli corocznej.

Po wykonaniu kontroli osoba posiadająca odpowiednie kwalifikacje sporządza protokół.

Dokument powinien zawierać m.in. datę kontroli, dane kontrolującego i jego uprawnienia, identyfikację obiektu, zakres kontroli, dokonane ustalenia, wykryte nieprawidłowości oraz ewentualne zalecenia.

Druga pozycja: przewody kominowe

Dokładnie ten sam podstawowy termin – co najmniej raz w roku – dotyczy okresowej kontroli przewodów:

• dymowych,
• spalinowych,
• wentylacyjnych.

Kontrola może obejmować m.in. drożność przewodów, ciąg kominowy, uszkodzenia, działanie wentylacji oraz sprawdzenie, czy wykonano zalecenia wynikające z poprzedniego przeglądu.

To szczególnie istotne w domach z kominkami, kotłami i innymi urządzeniami wykorzystującymi proces spalania.

Tutaj zwykły papier już nie wystarcza

W przypadku kontroli przewodów kominowych pojawia się ważna różnica.

Od 18 września 2023 roku protokół potwierdzający wykonanie okresowej kontroli przewodów kominowych sporządza się elektronicznie za pośrednictwem systemu Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków – CEEB.

GUNB wskazuje, iż e-protokół jest obowiązującą formą potwierdzenia wykonania takiego przeglądu.

Dlatego sama faktura za wizytę kominiarza albo papierowa informacja o wyczyszczeniu komina nie zastępuje wymaganego e-protokołu z okresowej kontroli.

To bardzo ważne rozróżnienie.

Czyszczenie komina i jego kontrola to nie to samo

Właściciel może regularnie zamawiać czyszczenie komina i mimo tego nie mieć wykonanej wymaganej kontroli okresowej.

Czyszczenie usuwa zanieczyszczenia. Kontrola okresowa służy ocenie stanu technicznego.

GUNB wskazuje, iż podczas kontroli sprawdzana jest m.in. drożność przewodów, siła ciągu kominowego, możliwe uszkodzenia, stan urządzeń wentylacyjnych oraz częstotliwość czyszczenia przewodów.

Dlatego po wizycie kominiarza warto upewnić się, jaką dokładnie usługę wykonano i czy powstał wymagany e-protokół.

Nie każdy może podpisać taki przegląd

Prawo określa również kwalifikacje osób wykonujących kontrole.

W przypadku przewodów dymowych oraz grawitacyjnych przewodów spalinowych i wentylacyjnych kontrolę może przeprowadzić osoba posiadająca kwalifikacje mistrza w rzemiośle kominiarskim.

Uprawnione mogą być również osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane. Przy niektórych rodzajach instalacji, np. przewodach z ciągiem wymuszonym mechanicznie, potrzebne są właśnie adekwatne uprawnienia budowlane.

Właściciel powinien więc zwrócić uwagę nie tylko na to, czy „był kominiarz”, ale także czy kontrolę przeprowadziła osoba uprawniona do sprawdzenia konkretnego rodzaju przewodów.

CHECKLISTA. Co powinien sprawdzić właściciel domu?

Przed sezonem grzewczym warto przejrzeć dokumentację i odpowiedzieć sobie na kilka prostych pytań:

1. Czy w tym roku przeprowadzono kontrolę instalacji gazowej?
Jeżeli w budynku znajduje się taka instalacja, kontrola jest wymagana co najmniej raz w roku.

2. Czy w tym roku skontrolowano przewody kominowe?
Dotyczy to przewodów dymowych, spalinowych i wentylacyjnych.

3. Czy po kontroli instalacji gazowej został sporządzony protokół?
Prawo wymaga dokumentowania kontroli.

4. Czy z okresowej kontroli przewodów kominowych powstał e-protokół w CEEB?
W przypadku tego przeglądu obowiązuje forma elektroniczna.

5. Czy osoba wykonująca kontrolę miała odpowiednie kwalifikacje?
Zakres wymaganych uprawnień zależy od rodzaju kontrolowanej instalacji lub przewodu.

6. Czy wykonano zalecenia z poprzedniego protokołu?
Podczas kolejnej kontroli może zostać sprawdzone, czy wcześniejsze nieprawidłowości zostały usunięte.

Kto odpowiada za dopilnowanie terminów?

Prawo budowlane wskazuje wprost na właściciela lub zarządcę obiektu.

To on powinien zapewnić wykonanie wymaganych kontroli. Nie można więc zakładać, iż kominiarz, dostawca gazu albo urząd sam przypomni właścicielowi o zbliżającym się terminie.

Jeden szczegół może wyjść dopiero podczas sprawdzania dokumentacji

Największym problemem może być przekonanie, iż skoro instalacja działa, komin jest czyszczony, a ogrzewanie nie sprawia problemów, wszystkie obowiązki zostały spełnione.

Przepisy wymagają czegoś więcej.

Instalacja gazowa i przewody kominowe podlegają okresowym kontrolom, a ich wykonanie musi zostać odpowiednio udokumentowane. W przypadku okresowej kontroli przewodów kominowych adekwatnym dokumentem jest w tej chwili e-protokół sporządzony w systemie CEEB.

Dlatego przed sezonem grzewczym warto sprawdzić nie tylko piec czy komin, ale również dokumenty. Brak wymaganej kontroli może ujawnić się właśnie wtedy, gdy ktoś poprosi o jej potwierdzenie.