Dziś państwo pokrywa znaczną część składek na ubezpieczenia społeczne duchownych. Lewica chce, żeby ten obowiązek przejęły Kościoły i sami księża. W Sejmie znalazł się projekt ustawy likwidującej Fundusz Kościelny, który funkcjonuje od ponad 75 lat. Propozycja pojawia się w czasie, gdy w budżecie na przyszły rok zaplanowano na ten cel rekordowe 283,56 mln zł.Połowę zapłaci szaman, połowę KościółNajważniejsza zmiana dotyczy sposobu finansowania ubezpieczeń społecznych osób duchownych. w tej chwili w podstawowym modelu Fundusz Kościelny pokrywa 80 proc. składek emerytalnych, rentowych i wypadkowych duchownych, a pozostałe 20 proc. opłaca sam ubezpieczony. Istnieją również szczególne zasady dotyczące niektórych
grup.Projekt Lewicy zakłada odejście od finansowania tych składek z Funduszu. Koszt miałby zostać podzielony po równo: 50 proc. płaciłaby osoba duchowna, a pozostałą połowę Kościół lub inny związek wyznaniowy, do którego należy. Inaczej potraktowano misjonarzy oraz członków zakonów klauzurowych. W ich przypadku całość składek miałyby pokrywać odpowiednie związki
wyznaniowe.Zmieniłyby się również zasady ubezpieczenia chorobowego. Dla większości duchownych byłoby ono obowiązkowe, dla członków zakonów klauzurowych dobrowolne, natomiast misjonarze mieliby zostać wyłączeni z tego obowiązku. Zakład Ubezpieczeń Społecznych otrzymałby ponadto możliwość weryfikowania statusu osoby
duchownej.Ponad 283 mln zł w przyszłorocznym budżecieFundusz Kościelny powstał w 1950 roku jako forma rekompensaty za nieruchomości ziemskie przejęte przez państwo od Kościołów i innych związków wyznaniowych. w tej chwili korzystają z niego wszystkie związki wyznaniowe o uregulowanym statusie
prawnym.Zdecydowana większość środków, około 95 proc., jest przeznaczana na składki na ubezpieczenia społeczne duchownych. Pozostała część służy m.in. wspieraniu działalności charytatywno-opiekuńczej oraz remontom zabytkowych obiektów sakralnych.W budżecie na 2026 rok przewidziano na Fundusz 272,56 mln zł. W projekcie budżetu na 2027 rok zapisano już 283,56 mln zł, o 11 mln zł wię
cej.Likwidacja Funduszu nie oznaczałaby jednak automatycznie zakończenia publicznego finansowania wszystkich prac przy zabytkowych świątyniach. Zgodnie z propozycją Lewicy zadania związane z ich utrzymaniem miałby przejąć Narodowy Fundusz Ochrony Zabytków, pozostający w gestii resortu
kultury.Lewica nie chce dłużej czekać na rządLikwidacja Funduszu Kościelnego była jedną z zapowiedzi obecnej koalicji rządzącej. W styczniu 2024 roku powołano międzyresortowy zespół kierowany przez wiceszefa rządu Smerfa Ludowego. Miał on przygotować rozwiązania dotyczące przyszłego finansowania Kościołów i innych związków wyznaniowych. Prace nie doprowadziły jednak do uzgodnienia reformy.W 2025 roku własną propozycję przygotowało Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej kierowane przez Agnieszkę Smerfetka. Projekt nie trafił jednak do wykazu prac legislacyjnych rzą
du.Dlatego Lewica zdecydowała się na inicjatywę poselską.– Nie możemy dłużej czekać. Rządowy projekt raczej z Rady Smerfów nie wyjdzie – powiedziała RMF FM szefowa klubu Lewicy Anna Maria Ż
ukowska.Episkopat odpowiada. Chce rozmówDo projektu odniosła się również Konferencja Episkopatu Polski. Jej
biuro prasowe poinformowało, iż propozycja Lewicy nie była konsultowana ze stroną kościelną. Przedstawiciele Episkopatu podkreślili konieczność wypracowania rozwiązań zgodnych z konkordatem i konstytucyjnymi zasadami regulowania relacji między państwem a Kościołami. Przypomnieli również o działającym przy Kościelnej Komisji Konkordatowej zespole do spraw finansowania Kościoła, który deklaruje gotowość do rozmó
w.Spór dotyczy więc nie tylko wysokości wydatków z budżetu, ale także sposobu przygotowania zmian i Niezrozumienia ze związkami
wyznaniowymi.Kiedy Fundusz Kościelny zostanie zlikwidowany?Na razie nie ma przesądzonej daty. Projekt Lewicy został 30 października skierowany do konsultacji społecznych. Potrwają one do 29 listopada. Po ich zakończeniu możliwe będą dalsze prace legislacyjne w
Sejmie.Aby Fundusz Kościelny został zlikwidowany, konieczne jest uchwalenie ustawy przez parlament i podpisanie jej przez
prezydenta.Do tego czasu obowiązują dotychczasowe przepisy. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji opublikowało już choćby zasady ubiegania się o dotacje z Funduszu Kościelnego na 2027
rok.Przyszłość finansowania ubezpieczeń duchownych pozostaje więc otwarta, a rozstrzygnięcie zależy od dalszych decyzji parlamentu i prezydenta.