4 dni temu
Bezpieczeństwo energetyczne to hasło, które w ostatnim czasie odmieniane jest niemal przez wszystkie przypadki. O tym, iż samorządy muszą zadbać o dostawę energii dla swoich mieszkańców i zgromadzić jej zapas na wypadek problemów z dostawą, wie niemal każdy. Rosnące ceny energii wymuszają podjęcie niełatwych decyzji i rozpoczęcie żmudnych procedur związanych z budową biogazowni. To może być jedyne wyjście dla gmin, które w ramach jednej instalacji pozbędą się części odpadów, ale także będą w stanie wytworzyć energię zabezpieczającą infrastrukturę krytyczną.
Biogazownie to jedno z rozwiązań, o których samorządy poszukujące stabilnych źródeł dostaw prądu i ciepła, myślą coraz częściej. Tego typu instalacje odpowiadają na najważniejsze wyzwania, przed którymi stoją poszczególne gminy, szczególnie jeżeli weźmiemy pod uwagę mniejsze społeczności.
Z jednej strony, obowiązujące przepisy wymuszają przetwarzanie coraz większej liczby odpadów, na co biogazownie są doskonałą receptą, a z drugiej burzliwa sytuacja geopolityczna wymusza podjęcie radykalnych kroków i zabezpieczenie gminnych potrzeb energetycznych.
Do 2035 roku powinniśmy poddawać recyklingowi 65 proc. odpadów komunalnych. Jedną trzecią z nich stanowią bioodpady – resztki roślinne produkowane w każdym gospodarstwie domowym, odpady z produkcji rolnej i spożywczej czy też osady ściekowe. Te z powodzeniem mogłyby zostać poddane recyklingowi poprzez kompostowanie lub fermentację beztlenową. Dzięki temu gmina ma szansę znacznie ograniczyć ilość odpadów trafiających na składowiska i zredukować emisję metanu, jednocześnie wpisując się w założenia gospodarki o obiegu zamkniętym. Z jednej strony pomogłoby to osiągnąć wyznaczone poziomy przetwarzania odpadów, z drugiej – mogłoby dostarczyć biogaz, który zostałby wykorzystany na przykład do produkcji energii elektrycznej i ciepła. Te założenia pokazują, iż bioodpady nie są tylko palącym problemem, ale mogą stanowić doskonałe źródło czystej energii, co pozwoli na jednoczesne ograniczenie kosztów i zwiększenie lokalnej niezależności.
Jednak biogazowania to również wyzwania i zmaganie się z wysokimi kosztami początkowymi, konieczność zapewnienia wysokiego poziomu selekcji odpadów, które miałby zostać poddane fermentacji oraz częsty sprzeciw mieszkańców, którzy obawiają się negatywnych skutków budowy takich instalacji w pobliżu swoich domów.
Jednymi z najczęściej podawanych przez społeczność lokalną powodów negatywnej oceny takich projektów jest ciężki transport i uciążliwe zapachy. Ale i na to są rozwiązania. Biogazownie mogą być dostosowane do potrzeb społeczności lokalnych i wpisywać się w istniejącą już infrastrukturę. Dzięki temu korzyści zarówno środowiskowe, jak i ekonomiczne są bezpośrednio odczuwalne przez mieszkańców, którzy korzystają na tym nie tylko pozbywając się swoich odpadów, ale również płacąc niższe koszty za ich odbiór.
Wykorzystanie dostępnej infrastruktury na potrzeby gminy eliminuje też konieczność zwożenia bioodpadów z innych części kraju. Biorąc pod uwagę dzisiejsze instalacje, również przykre zapachy nie są już problemem. Biogazownie działają w kontrolowanych, zamkniętych instalacjach, które zapobiegają wydostawaniu się gazów i nieprzyjemnych zapachów do otoczenia. Proces fermentacji odbywa się w szczelnych komorach, a powstający biogaz jest magazynowany i wykorzystywany w sposób ściśle nadzorowany, co minimalizuje ryzyko wybuchu czy pożaru.
Nowoczesne instalacje spełniają rygorystyczne normy środowiskowe i są stale monitorowane przez systemy bezpieczeństwa. I choć w Polsce społeczeństwo bardzo ostrożnie podchodzi do planów uruchomienia biogazowni, w Europie jest to bardzo częste rozwiązanie, a instalacje powstają w bezpośrednim sąsiedztwie miast i gospodarstw rolnych. W praktyce, dobrze zaprojektowane biogazownie działają stabilnie i nie stanowią zagrożenia dla okolicznych mieszkańców.
Aktualnie, na terenie całego kraju działa zaledwie 10 biogazowni komunalnych. Zdaniem Andrzeja Sobolaka ze Stowarzyszenia Biorecykling, by zagospodarować produkowane w Polsce bioodpady, potrzebnych jest co najmniej 170 takich instalacji.
