Nowoczesny dom może być wyposażony w pompę ciepła, instalację fotowoltaiczną i magazyn energii, ale czy taki zestaw zawsze zapewni ogrzewanie podczas awarii sieci energetycznej? Niekoniecznie. Nie każda instalacja fotowoltaiczna pracuje w trybie awaryjnym, a nie każdy magazyn energii i falownik umożliwiają zasilanie urządzeń grzewczych po zaniku napięcia w sieci. Ponadto pompa ciepła (podobnie jak i inne konwencjonalne systemy grzewcze) potrzebuje energii nie tylko do pracy sprężarki, ale również pomp obiegowych, sterowników i innych elementów instalacji.
Warto zwrócić uwagę również na sugestie zawarte w rządowym „Poradniku Bezpieczeństwa”, przygotowanym z myślą o sytuacjach kryzysowych…
W części poświęconej długotrwałemu brakowi prądu, czyli tzw. blackoutowi, wskazano, iż awaria może potrwać choćby kilka dni i pozbawić mieszkańców dostępu nie tylko do oświetlenia czy internetu, ale również do ogrzewania. Wśród zalecanych działań znalazło się przygotowanie alternatywnych źródeł ciepła, takich jak piecyk gazowy lub olejowy czy kominek. Poradnik rekomenduje również rozważenie zakupu agregatu prądotwórczego /zdjęcie poglądowe – moc 2,5 kW, cena na popularnych portalach aukcyjnych ok. 1,2 tys. zł/. Racjonalnym rozwiązaniem jest zastosowanie choćby klasycznego, co prawda mało efektywnego urządzenia UPS, ewentualnie bardziej zaawansowanego systemu magazynowania energii.
Bezpieczeństwo energetyczne gospodarstwa domowego powinno oznaczać posiadanie planu na sytuację, w której zabraknie zasilania z sieci, a co się z tym wiąże nasze źródła ciepła przestaną funkcjonować. Rozsądnym rozwiązaniem będzie wyposażenie domu w dodatkowe, niezależne źródło ogrzewania, które będzie mogło pracować bez energii elektrycznej. Może to być odpowiednio dobrany kominek, piec wolnostojący typu koza lub inne miejscowe ogrzewanie na drewno, wyposażone w niezależny, prawidłowo wykonany przewód kominowy. Takie urządzenie nie musi na co dzień zastępować głównego systemu grzewczego. Może pełnić funkcję zabezpieczenia na wypadek dłuższej awarii prądu, ekstremalnych warunków pogodowych lub innych sytuacji kryzysowych. Warto pomyśleć o nim już na etapie projektowania lub modernizacji domu – późniejszy montaż może być trudniejszy i bardziej kosztowny ze względu na konieczność wykonania odpowiedniego przewodu kominowego, doprowadzenia powietrza do spalania i zachowania wymagań przeciwpożarowych. Trzeba jednak pamiętać, iż nie każde urządzenie zapewnia rzeczywistą niezależność od energii elektrycznej. Przykładowo wiele piecyków na pellet wymaga zasilania podajnika, wentylatora i automatyki, dlatego podczas blackoutu może przestać działać. Wybierając awaryjne źródło ciepła, należy sprawdzić, czy jest ono przeznaczone do pracy bez zasilania i czy może bezpiecznie funkcjonować w konkretnych warunkach budynku.
Blackout nie zwalnia z przestrzegania przepisów antysmogowych…
I tutaj pojawia się bardzo ważna kwestia, o której nie można zapominać. Przygotowanie domu na sytuację kryzysową nie oznacza dowolności w wyborze i użytkowaniu urządzeń grzewczych. Dodatkowy kominek, piec wolnostojący czy inny miejscowy ogrzewacz pomieszczeń na paliwo stałe musi spełniać obowiązujące wymagania emisyjne – również wtedy, gdy będzie wykorzystywany wyłącznie awaryjnie. Na terenie województwa mazowieckiego obowiązuje uchwała antysmogowa, która obejmuje również kominki, piece i inne miejscowe ogrzewacze pomieszczeń. Zgodnie z jej wymaganiami urządzenia użytkowane na Mazowszu muszą spełniać standardy ekoprojektu (Ecodesign) albo zostać wyposażone w odpowiednie urządzenie ograniczające emisję pyłu, o ile przepisy oraz producent dopuszczają takie rozwiązanie dla danego, konkretnego przypadku. Wymagania ekoprojektu dla miejscowych ogrzewaczy pomieszczeń na paliwa stałe określa rozporządzenie Komisji Europejskiej (UE) 2015/1185. Nie są to wyłącznie ogólne deklaracje producenta o ekologiczności urządzenia, ale konkretne parametry techniczne dotyczące efektywności energetycznej i emisji zanieczyszczeń.
Na co zwracamy uwagę, gdy podejmiemy decyzję o wymianie, zakupie alternatywnego źródła ciepła – miejscowego ogrzewacza pomieszczeń?
Należy sprawdzić oznakowanie CE, deklarację zgodności UE, etykietę energetyczną oraz dokumentację techniczną producenta potwierdzającą spełnienie wymagań ekoprojektu. Samo określenie „kominek ekologiczny” czy „piec ekologiczny” w reklamie nie jest potwierdzeniem zgodności z przepisami. Nie chodzi przy tym o jeden uniwersalny certyfikat wydawany dla wszystkich urządzeń, ale o udokumentowaną zgodność konkretnego modelu z odpowiednimi wymaganiami /zdjęcie poglądowe – żeliwny piecyk, koza, kominek polskiej produkcji – nie wymagający zasilania – z opcjonalną funkcją gotowania – EKOPROJEKT – o zastosowaniu max. długości polan sezonowanego poniżej 20% wilgotności drewna – 60 cm; moc 10,5 kW (w zależności od stopnia ocieplenia budynku moc grzewcza jest wystarczającą dla powierzchni od 100 do 200m2; cena na popularnych portalach aukcyjnych ok. 3,8 tys. zł/.
Bezpieczeństwo przede wszystkim!
Ze względu na kwestie bezpieczeństwa naszych domowników nie powinniśmy stosować w pomieszczeniach urządzeń przeznaczonych wyłącznie do użytkowania na zewnątrz – grilli czy prowizorycznych palenisk. Nie należy również ogrzewać pomieszczeń kuchenką gazową. Podczas spalania paliw może powstawać tlenek węgla – bezwonny i bardzo niebezpieczny gaz, który stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia i życia. Niezależnie od wybranego rodzaju ogrzewania awaryjnego, urządzenie musi być przeznaczone zatem do użytkowania w pomieszczeniach, prawidłowo zamontowane i eksploatowane zgodnie z instrukcją producenta. Szczególnie ważne są adekwatna wentylacja, drożność przewodów spalinowych i wentylacyjnych, regularne ich przeglądy oraz zainstalowany czujnik czadu:
/zdjęcie poglądowe – detektor czadu – cena na popularnych portalach aukcyjnych ok. 30 zł/
Reasumując – niezależność energetyczna nie oznacza rezygnacji z ekologii ani bezpieczeństwa.
Rozsądnie zaprojektowany dom może łączyć nowoczesne, niskoemisyjne, efektywne ogrzewanie na co dzień z dodatkowym, zgodnym z przepisami i bezpiecznym źródłem ciepła na wypadek sytuacji kryzysowej. Miejmy nadzieję, iż nigdy nie będziemy musieli sprawdzać w praktyce naszych przygotowań na blackout, a ewentualne przerwy w dostawie energii elektrycznej będą jedynie sporadyczne i krótkotrwałe.
Radosław Załuski
Więcej informacji na stronach lidera projektu: www.powietrze.mazovia.pl
#FunduszeEuropejskie @Fundusze Europejskie dla Mazowsza @EU REGIO Poland
![Stań w ogrodzie oliwnym obok Jezusa – nowa produkcja VR Fundacji Miejsce Słowa [+GALERIA]](https://misyjne.pl/wp-content/uploads/2026/11/381.jpg)
