Rząd premiera Marka Carneya zapowiedział 2 miliardy dolarów kanadyjskich na program modernizacji ogrzewania domów i dopłaty do pomp ciepła. Decyzja wywołała pytania o możliwe powiązania między nową polityką energetyczną a interesami biznesowymi Brookfield — globalnej grupy inwestycyjnej, której Carney wcześniej przewodniczył. Konserwatywni politycy twierdzą, że na programie mogą zarobić przedsiębiorstwa powiązane z Brookfield. Kluczowe pytanie brzmi: czy obowiązujące zabezpieczenia przed konfliktem interesów wystarczają, by rozwiać te wątpliwości?
8 października 2026 r. rząd federalny ogłosił inwestycję o wartości 2 mld dolarów kanadyjskich, rozłożoną na osiem lat. Program ma pomóc w modernizacji ogrzewania nawet miliona gospodarstw domowych. Jego głównym elementem będzie nowy system dopłat do pomp ciepła.
Zgodnie z informacjami opublikowanymi przez rząd, program ma objąć do 820 tys. gospodarstw instalujących kwalifikowane pompy ciepła przystosowane do chłodnego klimatu. Gospodarstwa o dochodach poniżej mediany będą mogły otrzymać do 10 tys. dolarów, a pozostałe uprawnione gospodarstwa — 2 tys. dolarów. Równolegle przewidziano modernizację 280 tys. lokali w budynkach wielorodzinnych.
Oficjalnym uzasadnieniem programu jest obniżenie rachunków za energię i ograniczenie emisji. Władze szacują, że gospodarstwa przechodzące z ogrzewania olejowego, propanowego lub elektrycznych grzejników oporowych mogą oszczędzać średnio ponad 1400 dolarów rocznie. To prognoza rządowa, a rzeczywiste oszczędności będą zależały m.in. od cen energii, izolacji budynku i kosztów instalacji.
Spór nie dotyczy więc wyłącznie tego, czy pompy ciepła mogą być użyteczne. Dotyczy również tego, kto będzie zarabiał na publicznym programie i czy osoby podejmujące decyzje polityczne są odpowiednio oddzielone od interesów przedsiębiorstw korzystających z tych decyzji.
Mark Carney przed objęciem urzędu premiera zajmował wysokie stanowiska w Brookfield, w tym stanowisko przewodniczącego Brookfield Asset Management. Firma działa na wielu rynkach, inwestując m.in. w infrastrukturę i transformację energetyczną. Jego wcześniejsze związki z tym przedsiębiorstwem są udokumentowane.
W związku z ogłoszeniem programu konserwatywny poseł John Brassard zakwestionował potencjalne korzyści dla firm powiązanych z Brookfield. Wypowiedź opublikowana przez Global News wymieniała m.in. Trane i Enercare jako przedsiębiorstwa zajmujące się finansowaniem lub instalacją systemów ogrzewania.
W tym miejscu potrzebne jest jednak istotne sprostowanie. Twierdzenie, że Trane Technologies jest własnością Brookfield, nie znajduje potwierdzenia w sprawdzonych źródłach. Trane Technologies jest odrębną spółką publiczną notowaną na giełdzie. Sytuacja Enercare jest inna: Brookfield Infrastructure przejęło tę firmę w 2018 r.
W Kanadzie, gdzie zimy potrafią być wyjątkowo surowe, a w niektórych regionach (jak Quebec) znaczną część domów ogrzewa się już głównie elektrycznie, rośnie zainteresowanie pompami ciepła. Rząd federalny intensywnie wspiera ich instalację w ramach programów efektywności energetycznej, a nowsze modele „cold climate” obiecują pracę choćby przy –25°C i niżej. Jednocześnie pojawiają się pytania o ich realną przydatność oraz o to, czy dalsze uzależnianie ogrzewania wyłącznie od prądu nie zwiększa podatności kraju na dłuższe blackouty – zwłaszcza w obliczu burz lodowych, które regularnie dewastują linie energetyczne w Quebecu. Eksperci zalecają systemy hybrydowe z zapasowym źródłem (gaz, olej, grzejniki oporowe lub piec na drewno). Geotermalne (gruntowe) pompy ciepła działają jeszcze stabilniej, bo czerpią ciepło z gruntu o bardziej stałej temperaturze, ale koszt instalacji jest wyraźnie wyższy.
Raporty Natural Resources Canada potwierdzają, iż pompy klimatyczne generują mniej emisji niż piece olejowe w całym kraju, a w prowincjach z czystą energetyką (Quebec, BC, Manitoba, Ontario) często też mniej niż piece gazowe. Koszty eksploatacji są zwykle niższe niż przy ogrzewaniu oporowym czy olejowym, choć porównanie z tanim gazem ziemnym zależy od lokalnych taryf.
Pompa ciepła – podobnie jak większość nowoczesnych pieców gazowych – wymaga prądu do działania (sprężarka, wentylatory, sterowanie). W czasie blackoutu nie daje ciepła. Nowoczesne piece gazowe też często przestają działać, bo potrzebują prądu do zapalarki i dmuchawy. Różnica polega na tym, iż przy pełnej elektryfikacji nie ma żadnego „rezerwowego” źródła ciepła niezależnego od sieci.
Dobra izolacja budynku, szczelność i system dual-energy lub inne rezerwowe źródło (drewno, generator z odpowiednim zabezpieczeniem, magazyn energii) znacząco zwiększają odporność.
Program jeszcze nie ruszył w pełni (planowany start na początku 2027 r., z możliwością retroaktywności od jesieni 2026). Poniżej mechanika na podstawie oficjalnych komunikatów rządu i opisów mediów (CBC, Canada.ca).
Kwoty dopłat
- Do 10 000 $ – dla gospodarstw domowych poniżej mediany dochodu po opodatkowaniu w danej prowincji.
- 2 000 $ – dla pozostałych uprawnionych gospodarstw.
- Dopłaty można łączyć z programami prowincjonalnymi (np. w Ontario z Home Renovation Savings, w Quebecu z LogisVert Hydro-Québec czy dual-energy).
- Jedna dopłata na osobę (przykład: właściciel, który dostanie rabat za pompę w wynajmowanej nieruchomości, nie może dostać drugiej na swój własny dom).
Dokładne progi mediany dochodów dla poszczególnych prowincji mają być podane przy uruchomieniu portalu.
Kto i na co może dostać
- Właściciele domów (homeowners), którzy wymieniają istniejący system grzewczy (olej, gaz, plinty elektryczne, stary piec elektryczny itp.) na elektryczną pompę ciepła typu cold climate (powietrzną).
- Pompa musi być z oficjalnej listy Eligible Products List (ponad 100 tys. modeli, dostosowanych do kanadyjskiego klimatu).
- Można aplikować zarówno przy awarii starego systemu, jak i planowanej wymianie przed końcem żywotności.
- Nie wymaga audytów energetycznych przed ani po instalacji.
Jak wygląda proces krok po kroku
- Wejście na portal online (łatwy i szybki formularz).
- Podanie podstawowych danych osobowych + modelu planowanej pompy z listy.
- Zatwierdzenie w ciągu 24 godzin – wiadomo od razu, ile się dostanie (10 tys. czy 2 tys.).
- Zakup i instalacja zatwierdzonej pompy (można to zrobić równie gwałtownie jak wymianę zwykłego pieca).
- Wgranie paragonów/faktur na portal.
- Zatwierdzenie wypłaty w ciągu 5 dni i przelew na konto (direct deposit).
Celem jest, by ludzie, którym zimą zepsuje się ogrzewanie, mogli gwałtownie zdecydować się na pompę zamiast na kolejny piec gazowy czy olejowy.
Dodatkowe informacje
- Budżet: 2 mld $ na 8 lat, cel: do 820 000 gospodarstw.
- Rząd szacuje średnie oszczędności ok. 1400 $ rocznie dla osób przechodzących z oleju
- Program jest częścią większej inwestycji w renowacje (łącznie ok. 1 mln gospodarstw, w tym wsparcie dla budynków wielorodzinnych przez CMHC i Canada Infrastructure Bank).
- Oficjalna strona rządowa już zbiera zapisy na aktualizacje o dacie startu i szczegółach.
Ważne zastrzeżenie: To jeszcze nie działający program – szczegóły (dokładne progi dochodowe, pełna lista pomp, ewentualne dodatkowe warunki) mogą się doprecyzować przy uruchomieniu.
Mark Carney and the Liberal club are costing you more.
$2 billion in extra taxes and inflation to subsidize heat pumps. You know who owns a heat pump company?
Brookfield.
Conservatives would leave the $2 billion in your pockets. It’s YOUR money: https://t.co/ycYUainYpY https://t.co/YUcX0UKahX
— Pierre Poilievre (@PierrePoilievre) October 8, 2026
